Sigorta Acentesi Nasıl Açılır? Şartlar ve Adımlar

Kimler sigorta acentesi açabilir?

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 23. maddesine göre sigorta acenteliği gerçek veya tüzel kişilerce yapılır. Sigorta acentesi, bir sözleşmeye dayanarak sigorta şirketleri adına ve hesabına sigorta sözleşmelerine aracılık etmeyi meslek edinen kişidir. Yani sigorta acentesi açmak, tek başına şirket kurmaktan fazlasıdır: önce nitelikleri taşımanız, sonra resmî kayıttan geçmeniz gerekir.

Kanun ayrıca, sigorta acentelerinin yasada sayılan istisnalar dışında başka bir ticari faaliyette bulunamayacağını söyler. Açacağınız işin yalnızca sigorta aracılığına odaklanması beklenir.

Gerekli belgeler ve şartlar

Şartlar Sigorta Acenteleri Yönetmeliği'nde sayılmıştır. Bu rehber, mevzuat.gov.tr'deki güncel metne (son değişiklik: 22 Ocak 2025 tarihli ve 32790 sayılı Resmî Gazete) göre hazırlanmıştır.

• Gerçek kişi, teknik personel ünvanı: Gerçek kişi acente olacak kişinin teknik personel ünvanını taşıması gerekir (Yönetmelik md. 4).
• Gerçek kişi, yerleşiklik ve sicil: Türkiye'de yerleşik olmak; Yönetmelik'te sayılan suçlardan (zimmet, rüşvet, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma vb.) hüküm giymemiş olmak; kasten işlenen bir suçtan 5 yıldan fazla hapis, ya da sigortacılık mevzuatına aykırılık nedeniyle hapis veya birden fazla adli para cezası almamış olmak.
• Gerçek kişi, malvarlığı: Beyan edilecek malvarlığının, tüzel kişi acentelerde aranan asgari ödenmiş sermayeden az olmaması (aşağıdaki bölüm).
• Gerçek kişi, öğrenim ve deneyim: Yönetmelik Ek-1'e (mevzuat.gov.tr'deki ek dosyası) göre gerçek kişi acente (ve tüzel kişi acente müdürü) için asgari mesleki deneyim süresi şöyledir: sigortacılıkla ilgili bölümlerden iki yıllık yüksekokul mezunlarında 2 yıl, dört yıllık yükseköğretim mezunlarında 1 yıl 6 ay; sigortacılıkla ilgili bir dört yıllık bölüm mezunlarında deneyim aranmaz. Ek-1'e göre sigortacılıkla ilgili bölümler sigortacılık, bankacılık ve sigortacılık, risk yönetimi ve aktüerya bölümleridir.
• Tüzel kişi, şirket türü: Merkezi Türkiye'de bulunan anonim veya limited şirket olmak (Yönetmelik md. 5). Yönetmelik başka şirket türlerini saymadığı için tüzel kişi acente bu iki türden biri olmak zorundadır.
• Tüzel kişi, ortaklar: Gerçek kişi ortaklar ve tüzel kişi ortakların gerçek kişi ortakları için de gerçek kişilerdeki sicil şartı aranır.
• Her ikisi için altyapı: Fiziki şartlar, teknik ve idari altyapı ile insan kaynakları bakımından yeterli donanım. Ayrıntılı ölçütleri TOBB nezdindeki Sigorta Acenteleri İcra Komitesi belirler.
• Başvuru evrakı: Başvuruda, İcra Komitesi'nin belirlediği ve Yönetmelik'te aranan şartları gösteren belgeler istenir (md. 10). TOBB-AEKS sayfasında yayımlanan listelere göre gerçek kişi acente için ikametgâh belgesi, nüfus kayıt örneği, arşiv kayıtlı adli sicil belgesi, vesikalık fotoğraf, diploma, ticaret sicil gazetesi ve tasdiknamesi, oda kayıt sureti, malvarlığı beyanı ve iletişim belgeleri; tüzel kişi acente için ticaret sicil gazetesi ve tasdiknamesi, şirket ana sözleşmesi, oda kayıt sureti, vergi levhası ve sermaye beyanı istenir. Yetkililer, müdür, teknik personel ve ortaklar için ayrı belge listeleri vardır; belgelerin düzenlenme tarihi 6 aydan eski olmamalıdır. Başvurudan önce listelerin güncel hâlini TOBB-AEKS sayfasından indirin.

Başvuru ve evrak bilgisi için TOBB-AEKS ön başvuru ekranına ve TOBB Sigortacılık Müdürlüğü'nün uygunluk belgesi ve levha kayıt sayfasına bakabilirsiniz.

Asgari sermaye ve malvarlığı şartı

Yönetmelik'in 9. maddesi (22 Ocak 2025 değişikliği) tüzel kişi acentelerde asgari ödenmiş sermayeyi 3.250.000 TL olarak belirlemişti; tutar, Ticaret Bakanlığı'nca şirket türüne göre belirlenen tutardan az olamaz. Bu tutarlar Ek Madde 1 uyarınca her yıl güncellendiği için SEDDK'nın duyurusuna göre 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli tutarlar aşağıdadır (yıllık ÜFE artışı %27,67). Asgari ödenmiş sermaye ile beyan edilecek malvarlığının en az yüzde 50'si nakit, mevduat ya da devlet iç borçlanma senedi gibi nakde kolay dönüşebilir araçlardan oluşmalıdır.

• Şube açmayacaksanız (2026): Asgari ödenmiş sermaye 4.149.275 TL (tüzel kişi); gerçek kişide en az aynı tutarda malvarlığı beyanı.
• Şubeli yapı (2026): Merkez için en az 5.106.800 TL, her şube için en az 414.927,50 TL sermaye.
• Yalnızca mesafeli satış (2026): Şube açmadan sadece mesafeli satış yapacaklar için asgari sermaye 5.106.800 TL.
• Özkaynak şartı: Şubeli çalışan veya mesafeli satış yapan acentelerin, yıl sonu itibarıyla aracılık ettikleri prim tutarının en az yüzde 4'ü kadar özkaynağa sahip olması gerekir; Yönetmelik metnindeki alt sınır 4.000.000 TL'dir ve Ek Madde 1 kapsamında güncellenen tutarlardandır. SEDDK'nın 2026 tablosunda bu alt sınır ayrıca gösterilmediği için güncel değeri SEDDK'dan kontrol edin.

Yönetmelik'in Ek Madde 1'ine göre bu tutarlar, aksi Kurum tarafından belirlenmedikçe her yıl Ocak ayında TÜİK'in açıkladığı yıllık yurt içi üretici fiyat endeksi artış oranında güncellenir; yani yukarıdaki 2026 tutarları 2027'de yeniden değişecektir. Güncel tutarları SEDDK'nın sigorta acenteleri sayfasından kontrol edin. Yönetmelik'in Geçici Madde 7'sine göre yeni sermaye şartı, değişiklik tarihinde mevcut acenteler ve odalara başvurmuş kişiler için uygulanmaz.

Teknik personel ve SEGEM sınavı

Sigorta ürünlerinin pazarlama, bilgilendirme ve satış işlemlerini yalnızca teknik personel yapabilir (Yönetmelik md. 6). Teknik personel ünvanını kazanmak için medeni hakları kullanma ehliyeti, sicil şartları, Ek-1'deki öğrenim düzeyine karşılık gelen mesleki deneyim süresi ve Sigortacılık Eğitim Merkezi'nin (SEGEM) yaptığı teknik personel yeterlilik sınavının kazanılması gerekir.

SEGEM'in 2026 sınav kılavuzuna göre sınav 50 çoktan seçmeli sorudan oluşur, süre 60 dakikadır ve 100 üzerinden en az 60 alan aday başarılı sayılır; yanlış cevaplar doğruları etkilemez. Sınav konuları arasında temel sigortacılık, sigorta türleri, dijital pazarlama ve iletişim becerileri yer alır ve konulara yönelik ücretsiz e-eğitim sunulur.

• Ek-1'e göre teknik personel için asgari mesleki deneyim süresi: lise ve dengi okul mezunlarında 1 yıl (müfredatında sigortacılık konuları bulunan mesleki ve teknik liselerde ve teknik personel kamu istihdam programında 6 ay); iki yıllık yüksekokul mezunlarında 6 ay (sigortacılıkla ilgili bölümlerde aranmaz); dört yıllık yükseköğretim mezunlarında aranmaz.
• Sınava başvurmak için önce SEGEM Aday Yönetim Sistemi'nde T.C. kimlik numarasıyla (ya da e-Devlet ile) üye olunur, ardından online başvuru formu doldurulur ve sınav bedeli yatırılır.
• Kılavuza göre henüz bir acentede çalışmayanlar ve üniversite öğrencileri de sertifika almak için sınava girebilir. Sınav tarihleri ve başvuru dönemleri yıl içinde değiştiği için güncel takvim için SEGEM sınav sayfasına bakın.
• Teknik personel, mesleki yeterliliğini sürdürmek için beş yılda bir yenileme eğitimine katılır; eğitimi tamamlamayanın faaliyeti tamamlanıncaya kadar durdurulur (Yönetmelik md. 20).

SEGEM'in 2026 yılı kılavuzlarında (Şubat, Mayıs ve Haziran dönemleri) sınav ücreti 1.750 TL (KDV dahil) olarak ilan edilmiştir; geç başvuru gününde ücret yüzde 50 artırımlı ödenir. Sonraki dönemlerin ücreti ilgili dönemin kılavuzunda ve başvuru ekranında yayımlandığı için başvurmadan önce SEGEM sınav sayfasından teyit edin.

Levhaya kayıt adımları

Levha, TOBB tarafından tutulan Sigorta Acenteleri Levhası'dır ve levhaya kayıt olunmadan acentelik faaliyetinde bulunulamaz (Yönetmelik md. 10). Süreç kısaca şöyle işler:

1. Nitelikleri hazırlayın. Gerçek kişiyseniz teknik personel ünvanını (SEGEM sınavı dahil) ve malvarlığı şartını; tüzel kişiyseniz anonim veya limited şirketi, asgari ödenmiş sermayeyi ve teknik personeli hazır hale getirin.
2. Uygunluk belgesi için başvurun. Başvuru, TOBB tarafından görevlendirilen odalara yapılır; TOBB, ön başvuru için TOBB-AEKS ekranını sunar. Gerekli belgeler eksiksiz teslim edilir.
3. TOBB değerlendirir. Belgeleri tamamlanmış başvuruları TOBB değerlendirir ve elektronik ortamda SEDDK onayına sunar.
4. SEDDK onaylar. SEDDK durumu uygun görürse kişi levhaya kaydedilmek üzere TOBB'a bildirilir; bu bildirim uygunluk belgesi niteliğindedir (22 Ocak 2025 değişikliğiyle uygunluk belgesine ilişkin yetki Müsteşarlık yerine Kurum'a geçmiştir).
5. Altı ay içinde levha kaydı için başvurun. Uygunluk belgesini alanlar, levhaya kayıt olmak için en geç altı ay içinde TOBB'a başvurmalıdır. TOBB'un 7 Ocak 2026 tarihli duyurusuna göre Sigorta Acenteleri İcra Komitesi 2026 yılı levha kayıt ücretini 260.000 TL, yıllık levha aidatını 650 TL olarak belirlemiştir; şube açan acentelerde her şube için ayrıca aidat tahakkuk eder (şube sayısı 1-5 arasında 650 TL, 6-25 arasında 975 TL, 26 ve üzerinde 1.950 TL). Ücretler her yıl yeniden ilan edildiği için başvuru öncesinde TOBB levha kayıt sayfasını kontrol edin.
6. Ünvan ve tabela. Ünvanda "sigorta aracılığı" veya "sigorta acenteliği" ifadelerinden biri bulunmalı; acentelik yapılan mekânın girişine ünvan ve levha kayıt numarasını içeren bir plaka asılmalıdır (md. 12 ve 19). Levhaya kayıtlı acenteler TOBB internet sitesinde duyurulur.

Sigorta şirketleriyle sözleşme

Levha kaydı tek başına poliçe kesme yetkisi vermez. Acentelik yetkisini sigorta şirketleri özel bir vekâletnameyle verir; vekâletnamede hangi sigorta branşlarında ve hangi yetkilerle çalışılacağı yazılır ve vekâletname tescil ve ilan edilir. Sigorta şirketleri levha kaydı olmayanlarla acentelik sözleşmesi yapamaz, yetkilendirilmemiş acenteler poliçe düzenleyemez ve prim tahsil edemez (Yönetmelik md. 14 ve 17).

Acentelik sözleşmesinde en az şunlar düzenlenir: tarafların bilgileri, sözleşme süresi ile yenileme ve fesih şartları, yetkinin branş ve coğrafi kapsamı, levha kayıt numarası, branş bazında komisyon ve diğer menfaatler, tarafların hak ve yükümlülükleri, poliçe düzenleme ile prim tahsilatına ilişkin hükümler, hesap mutabakatı ve teminat (md. 15).

• Altı aylık süre: Levha kaydını izleyen altı ay içinde en az bir sigorta şirketiyle sözleşme yapılıp poliçe düzenlemeye başlanması, faaliyete geçildiğinin göstergesi sayılır; faaliyete geçilmezse kayıt levhadan silinebilir (Kanun md. 23/4 ve Yönetmelik md. 14).
• Mesleki sorumluluk: Acenteler, mesleki faaliyetleri nedeniyle verebilecekleri zararlardan sorumludur. Yönetmelik, Kurum'a bu sorumluluğun karşılanması için sigorta veya benzeri teminat şartı arama yetkisi verir (md. 11). Yönetmelik bu şartı kendisi getirmez, yalnızca Kurum'a aramak için yetki verir ve asgari bir tutar yazmaz. TOBB'un başvuru belge listelerinde mesleki sorumluluk sigortası suretinin yalnızca poliçe tanzim edilmişse istendiği görülür; yani bu listelerde zorunlu bir poliçe şartı yer almaz. Güncel durum için SEDDK sigorta acenteleri sayfasına bakın.
• Komisyon ve şartlar: Branş bazında ödenecek komisyon ve diğer menfaatlere ilişkin usul ve esaslar, sigorta şirketiyle yapılan acentelik sözleşmesinde düzenlenir.

Açtıktan sonra: operasyon ve yazılım

Yönetmelik'e göre sigorta şirketleri ve acenteler hesap ve kayıt düzenlerini üçer aylık dönemler itibarıyla mutabakata uygun kurar ve ilgili dönemi izleyen bir ay içinde mutabakat sağlar (md. 18). Acenteler ayrıca sözleşme taraflarına ait bilgileri sigorta şirketine doğru iletmekle yükümlüdür ve bilgi işlem altyapılarını Kurum'un belirleyeceği usullere uygun hale getirir (md. 17). Teknik personel olmayanların şirketlere tahsis edilen kullanıcı adı ve şifreleri kullanmaması için sigorta şirketleri ve acenteler gerekli tedbirleri alır (md. 17).

Pratikte bu, birden fazla sigorta şirketinin portalında çalışırken kimin hangi ekranda ne yaptığını yönetebilmek, teklifleri hızlı karşılaştırabilmek ve kayıtları düzenli tutabilmek anlamına gelir. Bu ihtiyaçlar için geliştirilmiş araçlardan biri Acentech'tir: sigorta teklif programı 30'dan fazla sigorta şirketinden aynı anda teklif almayı, Acentech Tarayıcı ise şirket ekranlarını şifre paylaşmadan, yetkiyle açmayı sağlar. Hangi aracı seçeceğinize kendi iş akışınıza göre karar verin; demoda kendi bilgilerinizle denemeniz yeterlidir.